AZOSPERMIYA

Erkak bepushtligi bugungi kunda jiddiy muammolardan biri bo‘lib, har 10 juftlikdan kamida bittasi farzand ko‘rish muammosiga duch keladi. Statistik ma’lumotlarga ko‘ra, erkaklar omili 40–50% hollarda bepushtlik sababchisi hisoblanadi. Bu holatning eng og‘ir shakllaridan biri — azospermiya bo‘lib, bu spermada spermatozoidlarning butunlay yo‘qligi bilan tavsiflanadi.

Azospermiyaning turlari:

1. Sekretsion (Non-obstruktiv) azospermiya

• Moyaklar spermatozoid ishlab chiqarmaydi yoki juda kam ishlab chiqaradi.
• Sabab — gormon, genetika yoki moyakning o‘zi zararlangan.

2. Obstruktiv (to‘siqli) azospermiya

• Sperm ishlab chiqiladi, ammo chiqib ketish yo‘llarida to‘siq bor.
• Masalan: urug‘ yo‘llari tiqilib qolgan, tug‘ma yo‘llar yo‘q, yallig‘lanishdan keyin yopishish.

 3. Aralash (kombinatsiyalashgan)

• Ikkala muammo — ham ishlab chiqish past, ham chiqish yo‘llarida to‘siq.

Kelib chiqish sabablari:

1. Sekretsion azospermiya sabablari

• Gormonal buzilish (FSH, LH, testosteron past)
• Moyak yetishmovchiligi (Klinefelter sindromi)
• Moyakning jarohati
• Varikosele (urug‘ simlari kengayishi)
• Infeksiya (mumps — “svinka” kasalligi)
• Radiatsiya / kimyoviy moddalarga ta’sir
• Anabolik steroidlar (sportchilar ko‘p ishlatadi)

 2. Obstruktiv azospermiya sabablari

• Ejakulyatsiya yo‘llarida tiqilish
• Tug‘ma urug‘ yo‘llarining yo‘qligi (CBAVD)
• Prostatitdan keyingi yopishish
• Jarrohlik asoratlari
• Vazektomiya qilgan bo‘lsa

 3. Boshqa sabablar

• Qandli diabet (retrograd ejakulyatsiya)
• Stress, semizlik, chekish
• Giyohvandlik
• Zaharli moddalar (qurilish changi, pestitsidlar)

Davolash turlari:

1. OBSTRUKTIV (TO‘SIQLI) AZOSPERMIYA DAVOSI

Bu turdagi azospermiya ko‘p hollarda to‘liq davolanadi.

• Urug‘ yo‘llarini ochish operatsiyasi
• Varikosele operatsiyasi
• Yallig‘lanishni davolash
• Ejakulyatsiya yo‘llarini endoskopik ochish
  Natija juda yuqori.